Қазақстанда студенттердің оқумен қатар жұмыс істеуі қалыпты құбылысқа айналып келеді. Бірі кафе мен дүкенде еңбек етсе, енді бірі репетиторлық, дизайн, бағдарламалау немесе журналистика арқылы табыс табады. Дегенмен жұмыс түрі студенттің бос уақыты мен дағдысына тікелей байланысты.
Ұлттық статистика бюросының дерегіне сәйкес, 15–34 жас аралығындағы жастар ең көп сауда саласында жұмыс істейді. Одан кейін білім беру мен өнеркәсіп салалары тұр. Сондай-ақ ауыл, орман және балық шаруашылығы, құрылыс, көлік, денсаулық сақтау, мемлекеттік басқару және қызмет көрсету бағыттарында да жастар көп еңбек етеді.
Студенттер үшін табысы біршама жоғары бағыттардың бірі – call-орталықтар мен сервистік қызметтер. 2026 жылғы мамырдағы мәлімет бойынша, мұндай жұмыста орташа жалақы шамамен 357 мың теңгені құраған. Әкімші болып істейтіндер 250 мың теңге шамасында табыс табады. Ал кафе немесе супермаркеттегі кассир, даяшы және баристалардың айлығы ауысымдық кестеге байланысты 200–260 мың теңге аралығында.
Промоутер болып жұмыс істейтін студенттер жарнамалық акцияларға қатысып, материал тарату арқылы айына шамамен 100 мың теңге таба алады.
Ал белгілі бір пәнді жақсы меңгерген жастар үшін репетиторлық тиімді болуы мүмкін. Бір сабақтың ақысы 5–15 мың теңге аралығында. Айына 15–20 сабақ өткізген жағдайда табыс 300 мың теңгеге дейін жетуі ықтимал.
Фриланс та студенттер арасында танымал болып келеді. Мәтін жазу, графикалық дизайн, бағдарламалау секілді бағыттарда тапсырыс алып, жұмысты қашықтан орындауға болады. Мұндай форматтың артықшылығы – жұмыс уақытын оқу кестесіне қарай икемдеу мүмкіндігі.
Мәселен, С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық университетінің бесінші курс студенті Бауыржан жеке дизайн студиясын жүргізеді. Ол пәтерлер, коттедждер және коммерциялық нысандарға арналған дизайн-жобалар әзірлейді. Алайда оқу мен жұмысты қатар алып жүру кейде тапсырыстарды уақытында аяқтауға кедергі келтіретінін айтады.
Еуразия ұлттық университетінің үшінші курс студенті Данияр болса, университетке түспей тұрып-ақ журналистика саласында жұмысын бастаған. Қазір ол оқуын да, жұмысын да қатар жалғастырып жүр.
Бос жұмыс орындарын hh.kz, enbek.kz, jooble.org, qyzmet.kz, rabota.kz, olx.kz, joblab.kz және naimi.kz секілді платформалардан іздеуге болады. Сонымен қатар университеттердің мансап орталықтары мен бос жұмыс орындары жәрмеңкелері де студенттерге жұмыс табуға көмектеседі.
Студент үшін басты мәселе тек қанша табыс табатынында емес, жұмыстың оқуына кедергі келтірмеуінде. Сондықтан икемді кесте, қашықтан жұмыс және мамандығына жақын тәжірибе жастар үшін ең қолайлы нұсқалардың бірі болып отыр.
Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!