Halyqline.kz – үздіктер қатарында!

Киізге өрілген тарих: Сыр шеберлерінің туындылары халықаралық деңгейде танылды

17.11.2026, 17:30 95

Қызылордада өткен «Киізден өрілген тарих» фестивалінде халықаралық рекордтық жобаға енген қолөнер туындылары көпшілік назарына ұсынылды. Ауқымды шығармашылық бастамаға Сыр өңірінің шеберлері 250-ден астам киіз картина әзірлеп, өз үлесін қосты, деп хабарлайды Halyqline.kz.

16 қарашада А. Тоқмағамбетов атындағы мәдениет үйінде Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 35 жылдығына арналған «Киізден өрілген тарих» фестивалі өтті. Ұлттық қолөнерді дәріптеуді мақсат еткен мәдени шарада ғасырлар бойы халқымыздың тұрмысымен біте қайнасқан киіз басу өнерінің дәстүрлі үлгілері мен заманауи бағыттағы туындылары таныстырылды.

Қазақ халқы үшін киіздің орны қашанда бөлек. Көшпелі өмірдің қажеттілігінен туған бұл қолөнер түрі уақыт өте келе ұлттық талғам мен дүниетанымды бейнелейтін көркем мұраға айналды. Текемет пен сырмаққа түскен өрнектерден халқымыздың табиғатпен байланысын, эстетикалық танымын және тұрмыс мәдениетін аңғаруға болады. Қазір осы дәстүрді жалғастырған шеберлер киізді заманауи сән үлгілерінде, көркемсурет туындыларында және күнделікті қолданылатын бұйымдарда жаңаша пайдаланып жүр.

Қызылордадағы фестиваль осы ізденістерді бір алаңға тоғыстырды. Ұлттық нақыштағы театрландырылған қойылыммен басталған шарада қолөнершілердің шығармашылық жұмыстары мен сән топтамалары көрсетілді. Атап айтқанда, Айзат Мырзаеваның «Golden Bosaga» топтамасы, Дәрігүл Таңатарова жетекшілік ететін «Асыл мұра» шығармашылық тобының «Киіз келбеті» топтамасы және New Art шығармашылық тобының заманауи киіз бұйымдары көрермен назарына ұсынылды. Дәстүрлі өрнектердің жаңа пішіндермен үйлесуі киіз өнерінің бүгінгі сән және дизайн кеңістігінде де өз орнын таба алатынын көрсетті.

Фестивальдің басты ерекшелігі Сыр өңірі қолөнершілерінің халықаралық рекордтық жобаға қосқан үлесін таныстыру болды. Биыл 29 қазанда Астанадағы Әл-Фараби атындағы Оқушылар сарайында «Өнермен өрілген Қазақстан: киізбен жазылған тарих» атты республикалық шығармашылық жобаның таныстырылымы өткен еді. Оған Қазақстанның әр өңірінен келген қолөнер шеберлері, педагогтер мен оқушылар қатысып, ұлттық өнерді дәріптеуге арналған бірлескен жұмыстарын ұсынған.

Аталған жобада табиғи жүннен жасалған көлемі 7×4 метрлік Қазақстан картасы көпшілік назарына ұсынылды. Сондай-ақ көрмеге еліміздің әр өңірінен жиналған 750-ден астам киіз картина қойылды. Әр туындыда қазақ даласының табиғаты, тарихи орындары, ұлттық ою-өрнектер мен халықтың тұрмыс-тіршілігі көрініс тапқан.

Осы ауқымды бастамаға Қызылорда облысының қолөнершілері де белсенді қатысып, 250-ден астам киіз картина әзірлеген. Олардың еңбегі республикалық шығармашылық жобаның маңызды бөлігіне айналды. Ұлттық мұраны жаңғыртуға бағытталған бұл жұмыс халықаралық рекордтар жобасы аясында да бағаланды. Астанада таныстырылған қой жүнінен жасалған 500 картиналық коллекция Global Best of Records ұйымының сертификатымен тіркелді.

Кеше халықаралық деңгейде таныстырылған шығармашылық жобаның Сыр өңіріне қатысты туындылары Қызылорда жұртшылығына көрсетілді. Көрме келушілерге жергілікті шеберлердің еңбегін жақыннан танып, киізден көркем туынды жасаудың сан түрлі тәсілімен танысуға мүмкіндік берді.

Фестиваль аясында киіз басу өнерін дамытуға, ұлттық қолөнерді насихаттауға және жас ұрпаққа дәстүрлі шеберлікті үйретуге үлес қосып жүрген бірқатар қолөнерші мен көркем еңбек пәнінің мұғалімі Қызылорда қаласы әкімінің Алғыс хатымен марапатталды. Мәдени шара концерттік бағдарламамен жалғасты.

Киіз басу өнерінің бүгінгі тынысы дәстүрді сақтаудың маңызды бір қырын көрсетеді. Бұрын тұрмыстық қажеттілікті өтеуге қызмет еткен жүн бұйымдары қазір суретшілер мен дизайнерлердің шығармашылық материалына айналып отыр. Бұл бағытта қолөнер шеберлерімен бірге ұстаздар мен оқушылардың еңбек етуі ерекше мәнге ие. Өйткені ұлттық өнердің болашағы оны күнделікті тәжірибеде үйретіп, жаңа буынның шығармашылық ізденісімен ұштастыруға байланысты.

Сыр шеберлерінің халықаралық жобаға қосқан үлесі де осы сабақтастықтың нәтижесі. 250-ден астам туындының артында қол еңбегі, шеберлік, шығармашылық ізденіс және ұлттық мұраны кейінгі ұрпаққа жеткізуге деген ұмтылыс жатыр. Қызылордадағы фестиваль осы еңбекті көпшілікке танытып, көне қолөнердің қазіргі мәдени өмірдегі орнын тағы бір мәрте айқындады.

Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!

Пікір жазыңыз

Тағы да оқыңыз: