Halyqline.kz – үздіктер қатарында!

Таза орта – ортақ жауапкершілік

18.06.2026, 6:20 66

«Қоғамды  түзеймін  десең, алдымен өзіңді дұрыста» деген  нақылдың  мәні  терең. Сондықтан  қала тазалығына бәріміз  жауаптымыз, біреудің тастаған  қоқыс  қалдығын  біреу тазалауға  міндетті емес.

Қоршаған ортаның тазалығы – өркениетті қоғамның басты көрсеткіштерінің  бірі.  Көшенің көркі,  ауланың  ұқыптылығы, табиғаттың  тазалығы тұрғындардың  мәдениеті мен  жауапкершілік  деңгейін танытады. Сондықтан тазалық мәселесі тек коммуналдық мекемелерді ғана ойлантпай, әрбір азаматтың азаматтық борышы болуы тиіс. Ащы да болса  ақиқаты – осы.

Қазіргі уақытта тазалық мәселесі өзектілігін жойған емес. Әсіресе, жаз мезгілінде құрылыс қалдықтарының бейберекет төгілуі, қоғамдық орындарда  қоқыстың  шашылып жатуы тұрғындардың қоршаған ортаға деген көзқарасын көрсетеді. Тазалыққа немқұрайды қарау табиғатқа ғана емес, қоғамның жалпы мәдениетіне де кері әсер етеді. Халқымыз «Тазалық  табалдырықтан басталады»  дейді. Алайда осы қағиданы күнделікті өмірде берік ұстанып жүрміз деп айту қиын. Көп жағдайда таза ортада өмір сүргіміз келгенімен, оны сақтауға келгенде жауапкершілікті өзгенің мойнына артып қоямыз. Нәтижесінде көшенің көркін қоқыс бұзып, табиғаттың тынысын тұр­мыстық  қалдық  тарылтады.

Әрине, қала тазалығын қамтамасыз етуде коммуналдық сала қыз­меткерлерінің еңбегі зор. Олар күн райының қолайсыздығына қара­мас­тан күндіз-түні көшелерді тазалап, тұрғындарға қолайлы орта қалыптастыру үшін еңбек етуде. Дегенмен, тазалықты сақтау тек осы сала мамандарының күшімен жүзеге аспай­тыны анық. Туған өлкеміздің жарқырап, өзіміздің саф ауада тыныс алуымыз ең алдымен өзімізге тікелей  байланысты.

Таза қала – тұрғындарының мәде­ниеті жоғары, жауапкершілігі қалыптасқан қоғамның белгісі. Сондықтан қоршаған ортаны таза ұстау әркімнің өз ауласынан, өз көшесінен басталуы керек. Өйткені, туған жердің тазалығы мен көркеюі – баршамызға  ортақ  жауапкершілік.

ШЖҚ «Қызылорда тазалығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіп­орнының жұмысшысы Гүлнар Арғынбаеваның осы салада жұмыс істеп келе жатқанына көп уақыт болған. Оның сөзінше, кез келген адам өз жұмысын шынайы жүрекпен қалап атқаруы керек. Сонда ғана істің  нәтижесі  болады.

– Осы мекемеде алты жылдан бері еңбек етіп келемін. Түске дейін қала ішінің тазалығына жауаптымыз, ал одан соң көше бойының шөбін шабуға шығамыз. Қала тазалығына жыл бойы белсенді қатысамыз. Таза қалада өмір сүру денсаулығымыз­ға да пайдалы. Жаз мезгілінде күн ыстығына да қарамай атқарып келе­міз. Жұмысымыз жүріп жатыр. Сыр елінің өркендеуіне өз үлесімді қос­қаныма қуаныштымын, — дейді жұ­мыс­шы  маман  Гүлнар  Арғынбаева.

Қаланың тазалығы мен көркеюін қамтамасыз етіп отырған «Қызыл­орда тазалығы» мекемесінде бүгінде ауқымды ұжым еңбек етеді. Мекеме штатында  538  бірлік  қарастырылған болса, қазіргі уақытта оның 523-і толықтырылған. Ал 15 жұмыс орны бос күйінде қалып отыр. Қыз­меткерлердің орташа айлық жал­ақысы 270 мың теңгені құрайды.

Мекеменің негізгі күшін тазалық бөлімінде еңбек ететін 204 қызметкер құрайды. Сонымен қатар көгал­дандыру және су жеткізу бөлімдерінде 45 маман жұмыс атқарады. Қаланың санитарлық жағдайын тұрақты бақылауда ұстауға 79 жүк тиеуші мен 50 қосалқы қызметкер де өз үлесін қосып келеді. Олардың қатарын­да техникалық жұмысшылар, күзетшілер және шаруашылық саласының  мамандары  бар.

Арнайы техникалардың үздіксіз жұмысын қамтамасыз ету мақсатында мекемеде 117 штаттық бірлік қаралған. Оның 106-сы жүргізуші болса, қалған бөлігін слесарь және моторист мамандары құрайды. Бұдан бөлек, мекеменің өндірістік және ұйымдастырушылық жұмыс­тарын үйлестіретін 23 инженерлік-техникалық қызметкер еңбек етеді. Оның ішінде екі қызметкер басшылық құрамға жатады. Мыңдаған тұрғынның жайлы әрі таза ортада өмір сүруіне күн сайын үлес қосып жүрген бұл мамандардың еңбегі қашанда құрметке  лайық.

Таза көше, жинақы аула, кү­тіп-бапталған жасыл желек қала мәдениетінің деңгейін аңғартады. Осы бағыттағы жүйелі жұмыстарды атқарып келе жатқан мекемелердің бірі – ШЖҚ «Қызылорда тазалығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорны. Кәсіпорынның негізгі міндеті – қала көшелерінің санитарлық тазалығын қамтамасыз ету және жеке әрі заңды тұлғалардан шығатын тұрмыстық қатты қалдықтарды уақытылы жинап, арнайы орындарға жеткізу. Бұл жұмыстар күн сайын, демалыссыз атқарылады.

Таңғы сағат  үштен  бастап арнайы техникалар қала көшелеріне шығып, санитарлық  тазалау жұмыс­тарын бастайды. Қызметкерлер көшелер мен жаяу жүргіншілер жолдарын сыпырып, тұрмыстық қалдықтарды жинайды, қоқысты арнайы полигонға тасымалдайды. Сонымен қатар көшелердегі кіші қоқыс жәшіктері тазартылып, санитарлық жағдай тұрақты бақылауда ұсталады.

Жаз мезгілінде мекеме жұмысы одан әрі қарқын алады. Қала көшелеріне су себіліп, шаң-тозаңның алдын алу шаралары жүргізіледі. Екі жүзден  астам көшедегі шөп шабы­лып, бордюрлер мен ағаштар әкте­леді. Бұл жұмыстар қаланың көркін арттырып қана қоймай, тұр­ғындарға қолайлы  орта қалыптас­тыруға ық­пал етеді. Ал қыс айларында коммуналдық қызмет мамандары қар тазалау және көктайғақтың алдын алу жұмыс­тарына жұмылдыры­лады. Қала көшелері қардан аршы­лып, жолдарға құм-тұз қоспасы себіледі. Мұның барлығы тұрғындар мен көлік жүргізушілерінің қауіп­сіздігін қамтамасыз   етуге  бағытталған.

Бүгінде кәсіпорын 500-ден астам көшенің санитарлық тазалығына  жауап береді. Бұл жұмыстарды               250 жұмысшы мен 84 арнайы техника атқарып келеді. Күн сайын көпқабатты тұрғын үйлерден, жеке секторлардан және кәсіпкерлік нысандардан шығарылатын қалдықтар жиналып, мыңдаған контейнер уақытылы босатылады. Сонымен қатар контейнер қойылмаған жүздеген көшеден де қоқыс арнайы кестеге сәйкес  шығарылып  отырады.

Қала тазалығын қамтамасыз ету жолындағы жұмыстардың ауқымын тұрмыстық қалдық көлемінен де аңғаруға болады. Өткен жылы ғана қалалық полигонға жүз мың тоннаға жуық қоқыс жеткізілген. Ал биылғы жылдың алғашқы төрт айында ондаған мың тонна тұрмыстық қалдық шығарылған. Бұл көрсеткіштер қала­ның өсіп, тұрғындар санының артуымен қатар тазалық мәселесінің де  маңыздылығын  көрсетеді.

Соңғы уақытта қала аумағындағы бірқатар рұқсат етілмеген қоқыс орындары анықталып, жойылды. Дегенмен, тазалық мәселесін түбегейлі шешу үшін коммуналдық қызметтің еңбегі ғана жеткіліксіз. Қоршаған ортаны таза ұстау әрбір тұрғынның мәдениеті мен жауап­кершілігіне  байланысты.

Тазалық – тек коммуналдық қызмет­тің жұмысы емес, ол – ортақ міндет. Қала тұрғындары тазалық талап­тарын сақтап, қоқысты белгі­ленген орындарға тастап, қоршаған ортаға жанашырлық танытқанда ғана Қызылорда өзінің көрікті келбетін сақтап, одан  әрі  ажарлана  түс­пек.

Тақырып төңірегінде кәсіпорын басшысының да пікірін білгенді жөн көрдік. Айтуынша, мекеме жұмысшылары тиесілі міндеттерін асырып орындап келеді. Тек тұрғындар тарапы­нан бейжай қарайтын ортаның  көптігі  алаңда­тады.

– «Қызылорда тазалығы» кәсіп­орны қала тұрғындарына қолайлы әрі таза орта қалыптастыру бағытында жүйелі жұмыс жүргізіп келеді. Сани­тарлық тазалықты сақтау, тұрмыс­тық қалдықтарды уақытылы шы­ғару және көшелердің көркін келтіру жұмыстары күнделікті бақылауда. Дегенмен, қаланың тазалығы коммуналдық қызметтің еңбегі­мен ғана шектелмейді. Сондықтан тұрғындарды тазалық мәдениетін сақтауға, қоршаған ортаға жанашырлықпен қарауға шақырамыз. Кейде таңертең тазаланған көшенің кешке қарай қайтадан  қоқысқа толып жататы­нын көреміз. Бұл тазалық мәселесінің тек техникалық емес, мәдени мәселе екенін көрсетеді. Коммуналдық қыз­мет өз міндетін атқарып келеді. Ендігі кезекте тұрғындардың да жауап­кершілігі артуы қажет. Қоқысты белгіленген орындарға шығарып, қоғамдық орындардың тазалығын сақтауға әрбір азамат атсалысса, қаламыздың көркі арта түседі. Таза қала – ортақ еңбектің жемісі, — дейді ШЖҚ «Қызыл­орда тазалығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорны басшысы Сапарғали  Асылбеков.

Тілші түйіні. Иә, тазалық мәселесі бұған дейін де жазылған, жазыла бере­ді де. Өйткені, ол – қоғамның бір бөлшегі. Адамзат баласы тұтынушы болған жерде тұрмыс­тық қалдық­тар күнделікті болуы заңдылық. Дегенмен, әр азамат өз орта­сын таза ұстауы қажет. Тоқсан ауыз сөздің тобық­тай түйіні, тазалық сақтау жүрек тазалығына байланыс­ты. Жүрегі таза адам жүрген жерін, ортасын таза ұстайды. Әсілінде ұзақ жол  алғашқы  қадамнан  басталады.

Тұрар  БЕКМЫРЗАЕВ

Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!

Пікір жазыңыз

Тағы да оқыңыз: