Halyqline.kz – үздіктер қатарында!

Қазақстан банктері мол пайда тапқанымен, несие арзандамағанына не себеп?

20.02.2026, 11:36 63

Қазақстан банктерінің табысы қаржы нарығында айтарлықтай жоғары деңгейге көтерілді. Дегенмен, несие мөлшерлемелері төмендеген жоқ. KazInform.kz жазуынша, экономика саласындағы деректерге сәйкес, 2025 жылдың қорытындысы бойынша отандық банктердің таза пайдасы 2,7 трлн теңгеге жеткен. Бұл 2024 жылмен салыстырғанда өсім бар екенін көрсетеді. Мұндай жоғары табыс, негізінен, банктердің пайыздық кірістерінің артуымен, активтерді тиімді басқарумен және қаржылық қызметтер көлемінің кеңеюімен байланысты.

Сонымен бірге қаржы жүйесінің жағдайы туралы Үкіметтің кеңейтілген отырысында Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев банк саласының табысы туралы айта отырып, банк секторында бизнеске берілетін несиелердің үлесі салыстырмалы түрде төмен – шамамен 38% деңгейде екенін атап өткен. Бұл – банктердің негізгі табысының тек үлесі ғана емес, сонымен бірге экономиканы қаржыландыру сегментіндегі теңгерім мәселесіне де жол ашатын көрсеткіш. 

Сондықтан борышкерлер үшін несиелердің арзандамауының бірнеше факторлары бар:

– несие беру көлемінің өзінің экономикалық сұраныспен үйлеспеуі, яғни банктердің нарықтың нақты сегментіне қаржылық қолдауды кеңейте алмауы;

– пандемиядан кейінгі пайыздық мөлшерлемелердің тұрақсыздығы, халықаралық және ішкі экономикалық жағдайларға байланыс;

– банктердің таза табысын арттыру бағытында пайыздан түсетін кірістерге басымдық беруі, несие портфелінің сапасы мен пайыздық мөлшерлемелердің төмендеуіне кедергі келтіруі. 

Яғни банктердің пайда көрсеткішінің өсуі мен несие бағасының төмендемеуі қаржы нарығындағы теңгерімді, экономикалық жағдайды тұрақтандыру мен инфляцияға байланысты белгіленген талаптармен де байланысты. Бұл жағдай несие тартудың қиын немесе қымбат болуының түпкі себеі болып отыр.

Коллаж: KazInform.kz

Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!

Пікір жазыңыз

Тағы да оқыңыз: