Әлемдегі геосаяси ахуалдың күрделенуі алтын нарығына тағы да әсер етті. Таяу Шығыстағы шиеленіс күшейгелі бағалы металл құны өсіп, Қазақстанда 1 грамм алтын шамамен 70 098 теңгеге жеткен. Сарапшылардың айтуынша, соңғы күндері баға сәл құбылғанымен, алтынға деген сұраныс әлі де жоғары болып қала береді.
Экономистер мұны тек әскери-саяси тұрақсыздықпен байланыстырмайды. Нарықтағы ахуалға әлемдік ақша массасының көбеюі, ірі инвесторлардың сенімді актив іздеуі және ұзақмерзімді қаржы құралдарына деген сақтық ықпал етіп отыр. Осындай жағдайда алтын бұрынғысынша қорғаныс активі ретінде қарастырылады.
Қазақстан да бұл үрдістен тыс қалып отырған жоқ. Ел соңғы жылдары алтын резервін жүйелі түрде ұлғайтып келеді. Ұлттық банктің дерегінше, қазір алтын портфелінің көлемі 47,2 млрд долларға жеткен. Бұл жалпы алтын-валюта резервтерінің 71,9 пайызына жуық. 2000 жылдан 2024 жылға дейін Қазақстанның алтын қоры шамамен 227 тоннаға артқан.
Елдегі алтын өндірісі де ауқымды. Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің мәліметіне сәйкес, Қазақстанда алтын өндіруге рұқсаты бар 52 компания тіркелген. Олар жылына орта есеппен 40 тоннаға жуық алтын өндіреді. Соңғы бес жылда Ұлттық банк отандық өндірушілерден 329 тоннадан астам аффинирленген алтын сатып алған.
Сарапшылардың пайымынша, алтын қоры мемлекеттің қаржылық қауіпсіздігін күшейтетін маңызды құралдың бірі. Себебі ұлттық валюта әлсіреген кезеңде алтын-валюта резерві ішкі нарықтағы тұрақтылықты сақтауға, инфляциялық қысымды тежеуге және қажет болған жағдайда валюталық интервенция жасауға мүмкіндік береді. Яғни алтын тек сақтық қоры емес, ел экономикасының беріктігін көрсететін индикаторға да айналып отыр.
Қазақстанның алтынға басымдық беруінің тағы бір себебі — халықаралық қаржы талаптары. Мақалада келтірілген мәліметке сай, Халықаралық валюта қоры талаптарына сәйкес елдер кемінде алты айлық импортқа жететін резерв ұстауы керек. Қазақстан бұл межеден әлдеқашан асып түскенімен, жаһандық бәсеке жағдайында қорды күшейту саясатын жалғастырып келеді.
Мамандар алтынның артықшылығын бірнеше фактормен түсіндіреді. Біріншіден, бұл — құнын ұзақ уақыт сақтайтын капитал. Екіншіден, алтын — зергерлік бұйымнан бастап жоғары технологиялық өндірістерге дейін қажет шикізат. Үшіншіден, ол халықаралық нарықта өтімді актив саналады. Сондықтан тұрақсыз кезеңде инвесторлар мен мемлекеттер алтынға қайта оралады.
Қысқасы, жаһандық дағдарыс тереңдеген тұста алтынға қызығушылықтың артуы кездейсоқ емес. Қаржы нарығындағы белгісіздік күшейген сайын, инвестор да, мемлекет те сенімді активке сүйенуге тырысады. Ал қазіргі жағдайда сондай активтің бірі емес, бірегейі — алтын болып тұр.
Фoто: kazinform.kz telegram арнасынан алынды
Пікірлер жоқ. Бірінші болыңыз!